• tr
  • en
+90 212 257 5858
info@bbahukuk.com
6728 Sayılı Yatırım Ortamının İyileştirmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun İle İcra ve İflas Kanunu’nda Yapılan Değişiklikler
6728 Sayılı Yatırım Ortamının İyileştirmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun İle İcra ve İflas Kanunu’nda Yapılan Değişiklikler

Ağustos 2016

15.07.2016 tarihinde kabul edilen 6728 sayılı Yatırım Ortamının İyileştirmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (“Kanun”) 09.08.2016 tarihinde resmi gazetede yayınlanmıştır. İşbu Kanun ile aşağıda belirtilen kanunlarda değişiklik yapılmış olup; bu makalede ise yalnızca 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nda (“İİK”) yapılan önemli değişikliklere yer verilmiştir.

  • 09.06.1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu
  • 15.07.1950 tarihli ve 5682 sayılı Pasaport Kanunu
  • 21.07.1953 tarihli 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunu
  • 13.07.1956 tarihli ve 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu
  • 31.12.1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu
  • 04.01.1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu
  • 01.07.1964 tarihli ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu
  • 02.07.1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanunu
  • 29.07.1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu
  • 26.05.1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu
  • 25.10.1984 tarihli ve 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu
  • 15.01.2004 tarihli ve 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu
  • 31.05.2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
  • 13.06.2006 tarihli ve 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu
  • 28.02.2008 tarihli ve 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun
  • 14.12.2009 tarihli ve 5941 sayılı Çek Kanunu
  • 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu
  • 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu

6728 sayılı Kanun ile iflasın ertelenmesi konusunda önemli değişiklikler yapılmış, borca batık şirketlerin tespitine, iyileştirme projelerine ve nasıl uygulanacaklarına dair düzenlemeler getirilmiştir. İşbu değişikliklere aşağıda detaylı olarak yer verilmektedir.

Şirketlerin Borca Batık Olup Olmadıklarının Tespiti
İİK m. 179’da borca batık şirketler ve kooperatifler için “sermaye şirketleri ile kooperatiflerin borçlarının aktifinden fazla olduğu” şeklinde genel bir ifadeye yer verilmiş iken yeni düzenleme ile “aktiflerin muhtemel satış fiyatları üzerinden düzenlenen ara bilançoya göre borca batık olduğu” ifadesiyle şirketlerin ve kooperatiflerin borca batık olup olmadıklarının tespitine açıklık getirilmiştir.

İflasın Ertelenmesi Talebi Açısından Yetkili Mahkeme
İİK m. 179’da yetkili mahkemeye ilişkin özel bir düzenleme bulunmadığından şirketler kolaylıkla şirket merkezlerini değiştirebiliyor ve şirket merkezlerinin bulunduğu yerdeki mahkemeye iflasın ertelenmesi talebinde bulunabiliyorlardı. Ancak yeni düzenleme ile birlikte şirketler ancak “son bir yıldan uzun süre ile şirket merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye” başvurarak iflasın ertelenmesini isteyebilir.

İyileştirme Projesinin Kapsamı
İİK m. 179, iyileştirme projesi sunularak iflasın ertelenmesinin talep edileceğini düzenlenmekle birlikte iyileştirme projesinin kapsamını açıklamamaktaydı. Yeni düzenleme uyarınca iflasın ertelenmesi talebinde bulunmak için sunulacak iyileştirme projesinde yeni nakit kaynak konulması dâhil nesnel ve gerçek kaynaklar ve önlemler ile erteleme süresince tüm işletme giderlerinin ve çalışma sermayesinin nasıl karşılanacağı gösterilmesi gerekmektedir. Buna ek olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerin de mahkemeye sunulması zorunlu hale getirilmiştir:

  • Mevcut borçların ödeme süre ve tutarları
  • Alacaklıların adresleri
  • Faaliyet gösterilen sektörün özelliklerine göre stokların ve bunların bekleme sürelerinin ve tutarlarının gösterildiği listeler
  • Vergi dairesine sunulmuş en son bilanço ve gelir tablosu
  • Şirket veya kooperatifin ticaret sicili tasdiknamesi
  • İyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olduğunu gösteren diğer bilgi ve belgeler
  • İşletmenin devamlılığı esasına göre düzenlenmiş ara bilanço

Gerekli Bilgi Ve Belgelerin Mahkemeye Sunulmasında Süre
6728 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik uyarınca yukarıda belirtilen bilgi ve belgelerin iflasın ertelenmesi talebiyle birlikte mahkemeye sunulması gerekmektedir. İşbu bilgi ve belgelerin talep ile birlikte sunulmaması yahut eksik sunulması halinde mahkemece verilecek iki haftalık kesin süre içinde tamamlanması gerekmektedir. Aksi takdirde iflasın ertelenmesi talebi ispatlanamamış sayılacak ve şirket ya da kooperatifin borca batık olduğunun tespit edilmesi üzerine iflasına karar verilecektir.

İflasın Ertelenmesi Talebinde Bulunamayacak Şirket Ve Kooperatifler
6728 sayılı Kanun uyarınca daha önce iflasın ertelenmesinden yararlanmış bir sermaye şirketi veya kooperatif, duruma göre uzatma dâhil erteleme süresinin bitiminden itibaren bir yıl geçmedikçe iflasın ertelenmesi talebinde bulunamayacaktır.

Mesleki ve Teknik Yeterliliğe Sahip Kayyım Atanması
İİK’nun 179/a maddesinde yapılan değişiklik uyarınca mahkeme, iflasın ertelenmesi talebinde bulunulması üzerine, yönetim organının yerine geçmesi ya da yönetim organı kararlarını veya işlemlerinin bir kısmını veya tamamım onaylaması ve ayrıca envanter işlemlerini başlatarak kontrolü altında yürütmesi için, derhal, görevinin gerektirdiği mesleki ve teknik yeterliliğe sahip, yeterli sayıda kayyım atayacaktır.

Alacaklıların İki Haftalık Kesin Süre İçerisinde İtiraz Hakkı
İİK m. 179/a’da düzenlenen iflasın ertelenmesi talebinin, kayyımın atanmasına ilişkin kararın, kayyımın mahkemece belirlenmiş görevleri ile temsil yetkisinin ve bunların sınırlarının tescil edilmek üzere ticaret sicili müdürlüğüne bildirilmesi ve ilan ettirilmesi hususları 6728 sayılı Kanun’da da aynı şekilde düzenlenmiştir. Ancak İİK m. 179/a’dan farklı olarak 6728 sayılı Kanun ile bahsi geçen ilanda alacaklıların iflasın ertelenmesi talebinin ilanından itibaren iki haftalık kesin süre içinde itiraz ederek iflasın ertelenmesi şartlarının bulunmadığını ileri sürebileceklerinin ve mahkemeden talebin reddini isteyebileceklerinin belirtileceğine ilişkin düzenleme getirilmiştir.

Mahkemenin Alabileceği Tedbirler
6728 sayılı Kanun ile mahkemelerinin alabileceği tedbirler daha açık düzenlenmiştir. Buna göre mahkemelerce maddede belirtilen istinaslar dışında 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’a göre yapılan takipler de dâhil olmak üzere şirket veya kooperatif aleyhine takip yapılması yasaklanabilir veya evvelce başlatılmış takipler durdurulabilir. Bu süre içinde ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları uygulanmayacak; bir takip muamelesi ile kesilebilen zamanaşımı ve hak düşüren müddetler işlemeyecektir.

Mahkemece Tedbir Kararı Verilmesi Halinde Süre
6827 sayılı Kanun uyarınca mahkeme tarafından tedbir kararı verilmesi halinde bu süre iflasın ertelenmesi süresinden sayılacak ve böylece yargılamanın uzatılarak alacaklıların mağdur olmasının önüne geçilebilecektir.

Tedbir Taleplerine İtiraz
İflasın ertelenmesi yargılaması sırasında tedbir talebinin reddi veya bu talebin kabulü hâlinde aynı mahkemeye yapılacak itiraz üzerine verilecek kararlara karşı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 341 ve devamı uyarınca istinaf yoluna başvurulabilecektir.

Kayyımlar İle İlgili Değişiklikler

  • Kayyım, mahkemenin uygun gördüğü sürelerde ve sermaye artırımı ödemelerinin gerçekliği ve bunların kullanım yerlerini de gösterecek şekilde şirket veya kooperatifin faaliyetleri hakkında rapor verecektir.
  • Mahkemece atanan kayyımlar, özel sicilinde kaydedilmek üzere mahkemenin bağlı bulunduğu adli yargı ilk derece mahkemesi adalet komisyonu başkanlığına bildirilecektir.
  • Bir kişi aynı anda en fazla üç dosyada kayyım olarak atanabilecektir.

Revize İyileştirme Projesi
Şirket veya kooperatif, erteleme yargılaması sırasında ancak bir defaya mahsus olmak üzere revize iyileştirme projesi verebilecektir.

Yargılama Sonunda Mahkemenin Vereceği Kararlar
İşbu yeni düzenleme ile mahkemelerin vereceği kararların açıkça düzenlenmiştir. Buna göre mahkeme;

  • Projeyi ciddi ve inandırıcı bulur ve şirket veya kooperatifi iflasın ertelenmesine layık görürse iflasın ertelenmesine,
  • Şirket veya kooperatifin borca batık olmadığını tespit ederse erteleme talebi ile iflas davasının reddine,
  • Şirketin veya kooperatifin iflasına karar verir.

Buna ek olarak madde gerekçesine bakıldığında iflasın ertelenmesine ilişkin “borca batıklık” ve “iyileştirme projesinin ciddi ve inandırıcı olması” temel unsurlarının yanı sıra “borçlunun iflas ertelemeye layık olması” unsuru da eklenmiştir. Bu unsurun eklenmesinin sebebi olarak da 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 2’de düzenlenen dürüstlük kuralı gösterilmiştir. Bir başka deyişle bu düzenleme ile kötü niyetli iflas erteleme taleplerinin önüne geçilmesinin amaçlanmakta ve borçlunun mali anlamda iyi bir proje sunmasının yanı sıra objektif ve sübjektif iyi niyetini de ortaya koyması beklenmektedir.

İflas Erteleme Kararı Alınması Halinde Takipler, İhtiyati Haciz Ve İhtiyati Tedbir
İİK m. 179/b uyarınca iflas erteleme kararı verilmesi halinde 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılan takipler de dahil olmak üzere takip yapılamayacağı, evvelce başlatılan takiplerin duracağı şeklindeki düzenlemeye ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararlarının da uygulanmayacağı eklenmiştir.

İflas Erteleme ve Uzatma Süresi
6728 sayılı Kanun uyarınca iflas erteleme süresi bir yıl olacak, ancak mahkemece uygun görülmesi halinde bir yıl süre ile uzatılabilecektir. İİK m. 179/b’den farklı olarak uzatma süresi bir yıl ile sınırlandırılmış ve gerekçe olarak da istatiksel olarak erteleme süresinin uzun tutulduğu durumlarda şirket ve kooperatiflerin çoğunlukla iflas halinden kurtulamadıklarının, borçlarının arttığının, mal varlıklarının azaldığının ve alacaklıların daha kötü duruma düştüklerinin görülmesi gösterilmiştir.
Uzatma yargılaması sırasında yalnızca bir kere revize iyileştirme projesi verilebileceği de unutulmamalıdır.

Mahkemece Verilecek Nihai Kararlara Karşı Kanun Yolları
Yeni düzenleme ile İİK’na eklenen 179/c maddesiyle mahkemenin iflas erteleme talebi üzerine verdiği kararlara karşı gidilebilecek kanun yolları düzenlenmiştir. Buna göre;

  • Borçlu Şirket veya kooperatif ya da erteleme talep eden alacaklı kararın tebliğinden itibaren 10 (on) gün içerisinde
  • Diğer ilgililer ise kararın ilanından itibaren 10 (on) gün içerisinde istinaf yoluna başvurabilirler.

Bölge adliye mahkemesi tarafından verilen kararlara karşı da aynı esaslar dâhilinde 10 (on) gün içinde temyiz yoluna başvurulabilmektedir.

Yürürlük Tarihi
İİK’na eklenen geçici madde 12 uyarınca 6728 sayılı Kanun ile değiştirilen hükümler, maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra yapılan iflasın ertelenmesi taleplerine uygulanacaktır.

Son olarak; 31.07.2016 tarihli ve 669 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Tedbirler Alınması Ve Milli Savunma Üniversitesi Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname’nin 4. Maddesi uyarınca olağanüstü halin devamı süresince, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 179 uncu maddesi uyarınca sermaye şirketleri ile kooperatifler tarafından iflasın ertelenmesi talebinde bulunulamayacağını; bu yönde yapılan talepler mahkemelerce reddedileceğini hatırlatırız.

Av. Ayben Arıkan (ayben@bbahukuk.com)

© BBA Hukuk Bürosu 2016

About the Author

BBA Hukuk
BBA Hukuk
administrator

Quick Contact Form